تحلیل بنیادی خدمات انفورماتیک
از گذشته تا به امروز همواره سرمایه گذاران گوشه چشمی به بازار سرمایه داشته اند. این نگاه نشات گرفته از سود قابل توجهی است که بازار سرمایه در مقایسه با رقبای خود از قبیل مسکن، زمین، سود بانکی و… در چند ساله اخیر از خود به جای گذاشته است. از این رو همواره سرمایه گذاران با توجه به جوانب مختلف از جمله میزان بازدهی و مدت زمان سرمایه گذاری و ریسک، رغبت به فعالیت در آن را دارند.
صنعت مخابرات و الکترونیک
از جمله صنایع موجود در بازار، صنعت مخابرات، صنایع الکترونیکی و خدمات فنی است که به علت نو بودن و نیاز کشور جهت ایجاد زیرساخت های مخابراتی و الکترونیکی از اهمیت خاصی برخوردار است. از این رو و با توجه به رویکرد جهانی مبنی بر آسان شدن امور و اهتمام دولت و بانک های داخلی بر ایجاد بستر الکترونیک، نیاز ویژه به این صنعت احساس می شود. با توجه به این مهم، سرمایه گذاری در این زمینه از سوددهی مناسب و ریسک معقول برخوردار است. از جمله شرکت هایی که در این زمینه فعالیت دارند، شرکت خدمات انفورماتیک (ISU) است.
خدمات انفورماتیک
شرکت خدمات انفورماتیک، سال ها است که با خدمات دهی فنی، فروش تجهیزات و ایجاد زیرساخت های الکترونیک و پشتیبانی آن به گروه بانک و مخابرات روزگار می گذراند. به گونه ای که یکه تاز این عرصه بوده و توانسته حجم بسیار بالایی از فروش تجهیزات و پشتیبانی را به خود اختصاص دهد. به عبارت دیگر این عوامل دست به دست هم داده اند تا شرکت را تبدیل به یکی از معدود شرکت های انحصاری بازار نماید. از این رو شرکت توانسته حاشیه سود مناسبی را برای خود رغم بزند. به طوری که در سال های نه چندان دور که گروه بانک دست به تحولی عظیم در زمینه تجهیزات الکترونیکی خود زده اند، توانست سود شرکت را چند ده برابر کند. بدین ترتیب از آنجایی که آینده شرکت روشن بوده و مسائل اساسی مناسبی در آن به چشم می خورد، دست به تحلیل بر روند فعالیت شرکت زده ایم تا زوایای خاموش آن روشن گردد.
خدمات انفورماتیک و مشتریان
قریب به اتفاق مشتریان شرکت را بانک های خصوصی و دولتی ایران، مخابرات و سایر ارگان های مهم دولتی جهت استفاده از خدمات الکترونیکی تشکیل می دهند. از آن جمله می توان به بانک مرکزی، بانک های دولتی و خصوصی، هواپیمایی ایران (هما)، مخابرات، صدا و سیما و پست بانک اشاره نمود. بنابراین شرکت توانسته انحصار چند جانبه ای را در صنعت آی تی کشور به وجود آورد. لیکن، از لحاظ فروش و خدمات، تهدیدی برای شرکت وجود ندارد و آینده ای بسیار مناسب پیش رو می بیند.
خدمات انفور ماتیک و مالکان
طبق آخرین گزارش رسمی و حسابرسی شده شرکت، سهامداران عمده آن عبارتند از شرکت ملی انفورماتیک و سرمایه گذاری ایرانیان. البته صندوق بازنشتگی نفت و سرمایه گذاری صبا تامین، نیز مالکیت بخشی از سهام شرکت را دارند. شرکت ملی انفورماتیک، به عنوان یک شرکت مادر از طریق ایجاد و خرید شرکت های خدمات انفورماتیک، داده پردازی و سرمایه گذاری ایرانیان به نوعی انحصار کل صنعت آی تی کشور را در اختیار دارد. بانک مرکزی، بانک ملی ایران، بانک صنعت و معدن و بانک صادرات عمده سهامداران ملی انفورماتیک می باشند. به عبارت دیگر، مالکیت شرکت خدمات انفورماتیک در اختیار و تحت سیاست بانک مرکزی و بانک های تجاری ایران، اداره می شود.
فعالیت های صورت گرفته و پروژه های شرکت
پروژه های در دست اقدام شرکت عبارتند از:
طرح اتوماسیون جامع بانکی، شبکه پرداخت (شهاب)، اتوماسیون سازمان بورس، شبکه شتاب، سیستم های مبتنی بر خدمات کارت، Swift، شبکه های مخابراتی VSAT. از این موارد، اتوماسیون سازمان بورس و شبکه مخابرات VSAT، از اهمیتی خاصی برخوردار است و از طرح های با فوریت و اولویت آن سازمان قلمداد می شود.
|
|
پیش بینی 1390 |
سال 1389 |
سال 1388 |
سال 1387 |
|
EPS (ریال) |
1،758 |
1،183 |
5،312 |
2،410 |
|
سرمایه (میلیون ریال) |
1’000’000 |
1’000’000 |
250’000 |
250’000 |
صورت سود و زیان منتهی به سال مالی 1390(بر اساس پیش بینی حسابرسی نشده 6 ماهه) (مبالغ به میلیون ریال)
|
شرح |
پیش بینی حسابرسی نشده 29/12/1390 |
سود/فروش |
واقعی حسابرسی شده 31/6/1390 |
پوشش |
|
فروش و درآمد خدمات |
1138920 |
100 |
525164 |
46% |
|
بهای تمام شده |
(987272) |
(87) |
(497316) |
50% |
|
سود(زیان) ناخالص |
151648 |
13 |
27848 |
18% |
|
هزینه های عملیاتی |
(300150) |
(26) |
(139910) |
47% |
|
سود عملیاتی |
(148502) |
(13) |
(122062) |
75% |
|
هزینه های مالی |
(3700) |
0 |
(2252) |
61% |
|
درآمد سرمایه گذاری |
1710765 |
150 |
0 |
– |
|
درآمد متفرقه |
218824 |
19 |
149803 |
68% |
|
سود قبل از کسر مالیات |
1777387 |
156 |
35489 |
2% |
|
مالیات |
(19603) |
(2) |
0 |
– |
|
سود پس از کسر مالیات |
1757784 |
154 |
35489 |
2% |
|
سود هر سهم (ریال) |
1758 |
– |
35 |
2% |
|
سرمایه |
1’000’000 |
|
||
همانطور که مشاهده می نمایید، شرکت سود هر سهم را برای سال مالی 1390 بر اساس دوره واقعی 6 ماهه حسابرسی شده با سرمایه 1،000،000 میلیون ریالی (100میلیارد تومان) ، مبلغ 1758 ریال تعیین نموده است.، که تنها 2% از آن معادل 35 ریال در دوره 6ماهه محقق شده است. شرکت سود عملیاتی را زیان ده در نظر گرفته، که 13% از مبلغ فروش را به خود اختصاص می دهد، این در حالی است که سود غیرعملیاتی حاصل از سرمایه گذاری را بالغ بر 150% مبلغ فروش در نظر گرفته است. بنابراین پوشش اندک سود در دوره 6ماهه جای تعجب ندارد، چرا که سود غیرعملیاتی شرکت در پایان سال شناسایی می شود.
سود عملیاتی
شرکت سود عملیاتی را در پیش بینی سال 1390، زیان ده در نظر گرفته است. علت این مهم آنست که شرکت در چند سال گذشته بخشی از فعالیت خود را به شرکت انفورماتیک کیش واگذار نموده که در پی آن، کاهش درآمد حاصل از خدمات و بالا رفتن هزینه های عملیاتی شرکت که شامل پرداخت دستمزدها و هزینه های جاری می باشد را در پی دارد. اگرچه این در حالی است که سود عملیاتی همواره درصد ناچیزی از حاشیه سود شرکت را در سال های گذشته تشکیل می داده است.
در ادامه، جدولی از جرئیات سود عملیاتی شرکت، با توجه به دو سال اخیر را مشاهده می نمایید. (مبالغ به میلیون ريال)
|
شرح خدمت یا فروش |
پیش بینی درآمد 1390 |
پیش بینی هزینه 1390 |
درآمد 1389 |
هزینه 1389 |
درآمد 1388 |
هزینه 1388 |
|
فروش تجهیزات الکترونیکی و مخابراتی |
155’913 |
131’220 |
564’105 |
482’646 |
936’614 |
597’588 |
|
اجاره تجهیزات |
28’224 |
37’148 |
58’679 |
78’363 |
98’449 |
117’644 |
|
فروش تجهیزات ماهواره ای |
29’027 |
18’287 |
32’789 |
25’402 |
101’591 |
62’378 |
|
ارائه خدمات |
925’756 |
800’617 |
729’081 |
697’102 |
741’671 |
581’897 |
|
جمع |
1’138’920 |
987’272 |
1’384’654 |
1’283’513 |
1’878’325 |
1’359’507 |
سود غیر عملیاتی
شرکت سود غیر عملیاتی را در پیش بینی سال مالی 1390 برابر با 1،925،889 میلیون ریال اعلام نموده است. این در حالی است که 1،710،765 میلیون ریال آن از محل درآمد از سرمایه گذاری ها می باشد. این مبلغ معادل 150% از فروش است؛ و 97% از سود خالص شرکت را شامل می شود. بدین جهت درآمد حاصل از سرمایه گذاری برای شرکت، از اهمیتی خاص برخوردار است. عمده درآمد حاصل از سرمایه گذاری ها، مربوط به شرکت های، خدمات انفورماتیک کیش و داده ورزی فرادیس البرز و همچنین سرمایه گذاری ایرانیان است. سهم این سه شرکت در پیش بینی 1390 بالغ بر 1،674،166 میلیون ریال است. به عبارت دیگر، 94% از سود قبل از کسر مالیات را شامل می شود. از این رو نقش بسزایی در سودآوری شرکت خدمات انفورماتیک دارا هستند. شرکت خدمات انفورماتیک کیش با سهم 1،368،446 میلیون ریالی، که 82% از سود سرمایه گذاری ها را شامل می شود، نقش مهمی در سبد سرمایه گذاری خدمات انفورماتیک دارد. از این رو نیازمند به بحث و بررسی بیشتری است. در ادامه به بررسی جزییات سودآوری شرکت های نامبرده می پردازیم.
در جدول زیر روند سود عملیاتی و غیر عملیاتی و نسبت آن به سود خالص شرکت را مشاهده می کنیم.
بررسی شرکت خدمات انفورماتیک کیش
شرکت انفورماتیک کیش از شرکت های تابعه خدمات انفورماتیک می باشد و 100% سهام آن متعلق به خدمات انفورماتیک به عنوان شرکت مادر است. هدف از تاسیس شرکت به منظور سرویس دهی در جهت خدمات ماهواره ای است. از این رو، حوزه فعالیت آن، طراحی و تامین شبکه های مخابراتی، تهیه و تولید سیستم های نرم افزاری VSAT و سایر خدمات ماهواره ای است. عمده درآمد شرکت، از ارائه خدمات ماهواره ای پایانه های بسیار کوچک دریافت و ارسال اطلاعات موسوم به VSAT می باشد. لذا تمامی بانک ها و شرکت های الکترونیکی جهت انجام امور آنلاین نیازمند استفاده از آن هستند. عمده هزینه های مرتبط با آن نیز، حق استفاده از اینتلست، تعمیر و نگهداری تجهیزات الکترونیکی و نیز اجاره املاک می باشد؛ که در مقابل درآمد بدست آمده، ناچیز است. از این رو حاشیه سود شرکت، بالغ بر 92% می باشد.
در ادامه جدولی از روند سوددهی شرکت، طی شش سال اخیر را مشاهده می نمایید.
همانگونه که مشاهده می نمایید، سود خالص شرکت طی سال های گذشته از رشدی بسیار بالایی برخوردار بوده است. که علّت آن ارتقا سیستم های بانکی در جهت به روز شدن و افزایش شعب آن ها می باشد. از این رو، نگرانی بابت آینده شرکت وجود ندارد، به طور میانگین سود خالص، دارای رشدی 40% است.
از طرفی دیگر، با مطالعه گزارش 6ماهه شرکت در سال مالی جاری درمی یابیم، شرکت توانسته 943،111 میلیون ريال سود خالص دوره 6ماهه را نسبت به 1،954،923 میلیون ريال سود خالص کل سال، پوشش دهد که معادل 48% از پیش بینی سالانه است. با عنایت به آنکه سود شرکت همواره در نیمه دوم سال از پوشش مناسب تری برخوردار بوده، انتظار می رود با توجه به پوشش مناسب نیمه نخست سال، تعدیل سود برای سال جاری را شاهد باشیم. لازم به ذکر است با توجه به خروج سرمایه گذاری ایرانیان از گروه انفورماتیک و سود آوری حاصل از آن و سهم 20% انفورماتیک کیش در سرمایه گذاری ایرانیان شاهد افزایش سود این شرکت خواهیم بود. در ادامه به بررسی ایرانیان خواهیم پرداخت.
با عنایت به پوشش مناسب دوره 6ماهه نخست و میانگین رشد 40% سود خالص در سال های متمادی، برآورد سال جاری را خواهیم داشت:
|
برآورد سود خالص انفورماتیک کیش سال 1390 |
2،160،027 (میلیون ريال) |
با توجه به سیاست تقسیم سود شرکت که توسط شرکت اصلی، خدمات انفورماتیک اتّخاذ می شود، در سال جاری تقسیم سود 70% از سوی هیئت مدیره پیشنهاد شده است. به عبارت دیگر مدیران خدمات انفورماتیک می توانند با نوع تصمیم خود، سود را تا حدّ چشمگیری افزایش دهند. لذا، با در نظر گرفتن عدم تعدیل انفورماتیک کیش، به ازای هر 10% افزایش سود تقسیمی، مبلغ قابل توجه 195 ریال به EPS انفورماتیک اضافه می گردد.
شرکت داده ورزی فرادیس البرز
شرکت داده ورزی فرادیس البرز از شرکت های تابعه خدمات انفورماتیک است که کلیه سهام آن، از آن خدمات انفورماتیک می باشد. خدمات انفورماتیک، سود داده ورزی البرز را در بودجه سال جاری مبلغ 93680 میلیون ريال پیش بینی کرده است. این در حالی است که شرکت توانسته در گزارش 6ماهه خود موفق به پوشش مناسب 62% گردد و 58739 میلیون ريال از سود خالص را محقق سازد. از این رو انتظار می رود، شرکت بتواند با توجه به افزایش فعالیت در نیمه دوم سال، تعدیل سود خالص را داشته باشد. با عنایت به تحقق سود 58 میلیارد ریالی نیمه نخست سال، پیش بینی می شود شرکت به مانند 6ماهه اوّل، دستکم به همان مقدار سود شناسایی کند. از این رو برآور سود سال جاری برای داده ورزی البرز را خاهیم داشت:
|
برآورد سود خالص داده ورزی البرز سال 1390 |
117،478 (میلیون ريال) |
سرمایه گذاری ایرانیان
شرکت سرمایه گذاری ایرانیان، از جمله سهامداران گروه انفورماتیک می باشد که بنا بر سیاستی که در پی دارد قصد خروج از این صنعت را خواهد داشت. شرکت خدمات انفورماتیک مالک 30% از سهام سرمایه گذاری ایرانیان است. همچنین شرکت خدمات انفورماتیک کیش که مالکیت آن در گرو خدمات انفورماتیک است، دارای تقریبا 20% از سهام مالکیت سرمایه گذاری ایرانیان می باشد. از این رو، خروج این شرکت می تواند بر سودآوری رانفور بسیار موثر باشد.
سرمایه گذاری ایرانیان، تا قبل از 22 آذرماه سال جاری مالک 10% از سهام خدمات انفورماتیک بود که تبع آن، با خروج 5% خود از این شرکت، سود رانفور را از 1446 ريال به 1758 ريال رساند. این شرکت در گام دوم قصد دارد به طور کامل از مالکیت خدمات انفورماتیک خارج شود. بدین سان، در سال جاری با معامله بلوک دوم 5% ایرانیان، شرکت خدمات انفورماتیک از محل سرمایه گذاری سود شناسایی می کند. در جدول ذیل میزان مبلغ این افزایش درآمد را به ازای هر سهم خدمات انفورماتیک ملاحضه می نمایید. لازم به ذکر است، قیمت محاسبه شده بر حسب قیمت فعلی تابلو رانفور (1260 ريال) در نظر گرفته شده است.
|
خروج سرمایه گذاری ایرانیان و تاثیر آن بر EPS خدمات انفورماتیک |
277 ریال |
سیاست تقسیم سود شرکت های تابعه
همانطور که در قبل گفته شد، مالکیت دو شرکت انفورماتیک کیش و داده ورزی البرز، تماما در اختیار خدمات انفورماتیک به عنوان شرکت اصلی قرار دارد. از این رو، سیاست تقسیم سود به نوعی، ابزاری در جهت میزان سود دهی خدمات انفورماتیک محسوب می شود. شرکت اعلام نموده، سیاست تقسیم سود شرکت های تابعه در سال مالی جاری 70% می باشد. این خود بیانگر آنست که بالقوه شرکت می تواند با افزایش تقسیم سود 30% باقی مانده، میزان سوددهی را افزایش دهد. در جدول زیر، میزان افزایش سود شرکت های تابعه بدون در نظر گرفتن تعدیل، بر میزان سود خدمات انفورماتیک را مشاهده می نمایید.
|
افزایش EPS به ازای هر 10% افزایش سیاست تقسیم سود شرکت های تابعه |
205 ريال |
|
افزایش EPS در صورت سیاست تقسیم 100% سود شرکت های تابعه |
614 ريال |
برآورد سود شرکت برای سال مالی 1390
سود عملیاتی را در برآورد سال جاری، بدون تغییر در نظر گرفتیم. درآمد حاصل از سرمایه گذاری ها را بر حسب برآورد تحلیلی شرکت های خدمات انفورماتیک کیش، داده ورزی البرز و سرمایه گذاری ایرانیان و همچنین سیاست تقسیم سود 70% شرکت های تابعه محاسبه گردیده است. سایر هزینه ها و درآمد ها بدون تغییر، در نظر گرفته شده است.
|
شرح |
برآورد منتهی به 29/12/1390 (میلیون ریال) |
|
سود عملیاتی |
(148502) |
|
هزینه های مالی |
(3700) |
|
درآمد سرمایه گذاری ها (غیرعملیاتی) |
2،148،172 |
|
درآمد متفرقه |
218824 |
|
سود قبل از کسر مالیات |
2،214،794 |
|
سود پس از کسر مالیات |
2،195،191 |
|
سود هر سهم (ریال) |
2195 |
سایر درآمد های شرکت
دیگر درآمدهای حاصل از سرمایه گذاری، شامل شرکت های فرادیس گستر کیش، داده ورزی سداد و کارت اعتباری ایران کیش است، که درصد کمی از سود را شامل می شوند. همچنین درآمدهای متفرقه نیز، حاصل سود اوراق مشارکت، سود سپرده گذاری نزد بانک ها و درآمد اجاره املاک می باشد، که سودی پایدار و دائمی است.
جمع حقوق صاحبان سهام
با توجه به ترازنامه حسابرسی شده طی دوره شش ماهه 1390، در می یابیم سود انباشته شرکت بالغ بر 293’815 میلیون ریال می باشد. همچنین
شرکت در سال گذشته افزایش سرمایه 4 برابری از 25 میلیارد تومان به 100 میلیارد تومان را تجربه کرده است، که بار مالی آن از محل سود انباشته تامین
شده است. بر این اساس و بنابر توضیحات در صورت های مالی، شرکت قصد افزایش سرمایه را ندارد. جمع حقوق صاحبان سهام نیز مبلغ 1’318’815
میلیون ریال است.
سود تقسیمی میان سهامداران
بنابر پیشنهاد هیئت مدیره، طی سال مالی جاری تقسیم سود هر سهم 70% از سود خالص خواهد بود؛ که رقمی قابل توجه است. شایان ذکر است، با توجه به درصد پایین سهام شناور آزاد شرکت، تاثیرپذیری آن در بازار، در حد کمی است، از این رو بارها مشاهده شده در حالی که بازار جهتی منفی دارد سهم با بازده مثبت روبرو می شود و بالعکس.
نسبت P/E شرکت، برابر با 7 می باشد، با توجه به میانگین P/E گروه خود و بازار، دارای P/E معقول و مناسبی است و از این رو امکان رشد قیمت فراهم است.
در صورت افزایش سیاست تقسیم سود شرکت های تابع، می توان شاهد افزایش سود هر سهم تا 2800 ريال بود.
تعدیل پیش رو و سود مناسب شرکت در سال جاری، حاصل فروش سرمایه گذاری ایرانیان و سایر شرکت های تابعه است. با عنایت به روند رو به رشد زیان ده بودن سود عملیاتی، شرکت در سال های آتی با چالش های فراوانی روبرو است.
عواملی همچون خدماتی بودن، بی تاثیری از تحولات اقتصادی و حاشیه سود مناسب و تعدیل پیش رو می تواند در سال جاری تا حد 2500 ریال سود برای هر سهم رقم بزند، باعث شده سهم را برای دوره کوتاه مدت و میان مدت مناسب بدارد. با توجه به قیمت فعلی و تعدیل پیش رو، امکان رشد قیمت تا سطح 14000 و 15000 ريال در میان مدت فراهم است.
شنبه 17 دی ماه 1390
